Aravalli Mountain Range : ‘અરવલ્લી બચાવો’ના નાદ, પર્યાવરણ મંત્રીનો દાવો છે કે ભ્રમ ફેલાવવામાં આવી રહ્યો છે

અરવલ્લી પર્વતમાળા પર સુપ્રીમ કોર્ટના નિર્ણય પર હોબાળો મચી ગયો છે. કેન્દ્રીય મંત્રી ભૂપેન્દ્ર યાદવે કહ્યું કે કેટલાક લોકો અરવલ્લી પર્વતમાળા વિશે ભ્રમ ફેલાવી રહ્યા છે.

શું વાત છે: સુપ્રીમ કોર્ટના તાજેતરના નિર્ણયથી અરવલ્લી પર્વતમાળા અંગે પર્યાવરણવાદીઓ અને જનતામાં ચર્ચા શરૂ થઈ છે. "100-મીટરનો નિર્ણય" તરીકે ઓળખાતો આ નિર્ણય સ્પષ્ટ કરે છે કે અરવલ્લી ક્ષેત્રમાં 100 મીટરથી ઓછી ઊંચાઈ ધરાવતી ટેકરીઓને આપમેળે "વન" તરીકે વર્ગીકૃત કરી શકાતી નથી.

કેન્દ્ર સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, સુપ્રીમ કોર્ટે સમિતિની ભલામણ સ્વીકારી છે, જે સંરક્ષિત વિસ્તારો, ઇકો-સેન્સિટિવ ઝોન, વાઘ અભયારણ્ય, ભીનાશક જમીન અને તેમની આસપાસના વિસ્તારોમાં ખાણકામ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકવાનો આદેશ આપે છે. રાષ્ટ્રીય હિતમાં ફક્ત આવશ્યક, વ્યૂહાત્મક અને ઊંડાણવાળા ખનીજ માટે મર્યાદિત છૂટ આપી શકાય છે.

ભૂપેન્દ્ર યાદવે શું કહ્યું: કેન્દ્રીય મંત્રી ભૂપેન્દ્ર યાદવે કહ્યું, "ભ્રમ ફેલાવવાનું બંધ કરો!" અરવલ્લી પ્રદેશના કુલ 1.44 લાખ ચોરસ કિલોમીટર વિસ્તારનો માત્ર 0.19% હિસ્સો ખાણકામ માટે લાયક છે. બાકીનો અરવલ્લી પ્રદેશ સંરક્ષિત અને સંરક્ષિત છે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે અરવલ્લી પર્વતમાળા ચાર ભારતીય રાજ્યો: દિલ્હી, રાજસ્થાન, હરિયાણા અને ગુજરાત સુધી ફેલાયેલી છે. અરવલ્લી પ્રદેશ 39 જિલ્લાઓમાં ફેલાયેલો છે. અરવલ્લી પ્રદેશ અંગે કાનૂની પ્રક્રિયા નવી નથી; 1985 થી અરજીઓ ચાલુ છે. આ અરજીઓનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય અરવલ્લી પ્રદેશમાં ખાણકામ પર કડક અને સ્પષ્ટ નિયમો લાગુ કરવાનો છે, જેને સરકાર સંપૂર્ણ સમર્થન આપે છે.

પર્યાવરણ મંત્રીના મતે, 100-મીટર સલામતી મર્યાદા ટેકરીના તળિયેથી વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવી છે, એટલે કે, તે બિંદુ જ્યાં ટેકરીનો પાયો વિસ્તરે છે. ટેકરીના તળિયેથી 100 મીટર સુધીનો સમગ્ર વિસ્તાર સુરક્ષિત રહેશે. ત્યાં કોઈ ખોદકામ અથવા પ્રવૃત્તિની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. જો બે અરવલ્લી ટેકરીઓ વચ્ચે ફક્ત 500-મીટરનું અંતર હશે, તો તે સમગ્ર વિસ્તાર અરવલ્લી પર્વતમાળાનો ભાગ માનવામાં આવશે. આનો અર્થ એ છે કે ફક્ત ટેકરીઓ જ નહીં પરંતુ તેમની વચ્ચેની જમીન પણ સુરક્ષિત રહેશે.

તેમણે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે સરકારનો ઉદ્દેશ્ય કોઈપણ વિકાસને અટકાવવાનો નથી, પરંતુ કુદરતી વારસો, પર્યાવરણીય સંતુલન અને ભાવિ પેઢીઓનું રક્ષણ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.