સોમનાથ મંદિર કેમ ખાસ છે? ભગવાન શિવના પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગનું મહત્વ અને ઇતિહાસ જાણો.
ગુજરાતમાં સોમનાથ મંદિરનું ધાર્મિક મહત્વ ખૂબ જ છે. તેને મહાદેવના બાર જ્યોતિર્લિંગોમાંનું પ્રથમ માનવામાં આવે છે. સોમનાથ મંદિર ગુજરાતના સૌરાષ્ટ્ર પ્રદેશના વેરાવળમાં આવેલું છે. આ મંદિર વેરાવળ નજીક પ્રભાસ પાટણમાં આવેલું છે. સોમનાથ મંદિરના પુનર્નિર્માણની 75મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે પીએમ મોદી આજે સોમનાથ અમૃત મહોત્સવમાં હાજર રહેશે. આજે મંદિરના શિખર પર 11 તીર્થસ્થળોના પાણીનો ઉપયોગ કરીને કુંભભિષેક કરવામાં આવશે. સોમનાથ મંદિર અરબી સમુદ્રના કિનારે આવેલું છે. તેનું ધાર્મિક મહત્વ મહત્વપૂર્ણ હોવા છતાં, તેનો ઇતિહાસ સંઘર્ષોથી પણ ભરેલો રહ્યો છે. તેનો ઇતિહાસ અસંખ્ય વિનાશ અને પુનર્નિર્માણથી ભરેલો છે.
ALSO READ: સોમનાથની પરિક્રમાનું મહત્વ
પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગનું મહત્વ: સોમનાથ મંદિર
સોમનાથ મંદિરને મહાદેવના બાર જ્યોતિર્લિંગોમાંનું પ્રથમ માનવામાં આવે છે. ધાર્મિક ગ્રંથોમાં તેને પ્રથમ જ્યોતિર્લિંગ તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યું છે. આ મંદિરનું ધાર્મિક મહત્વ પણ નોંધપાત્ર છે. સોમનાથ મંદિરની મુલાકાત લેવાથી પાપોનું નિવારણ થાય છે તેવું માનવામાં આવે છે. આ મંદિરની મુલાકાત લેવાથી રોગોથી પણ રાહત મળે છે અને ચંદ્ર દોષો દૂર થાય છે. સોમનાથ મંદિર ત્રિવેણી સંગમ પર સ્થિત હોવાનું માનવામાં આવે છે, જે હિરણ, કપિલા અને સરસ્વતી નદીઓના સંગમ સ્થાન છે. હિરણ, કપિલા અને સરસ્વતી નદીઓ અરબી સમુદ્રમાં મળે છે.
સોમનાથ મંદિરની સ્થાપના કોણે કરી હતી?
જ્યોતિર્લિંગ સોમનાથ મંદિરની સ્થાપના સૌપ્રથમ ચંદ્ર દેવ સોમરાજ દ્વારા કરવામાં આવી હતી. પૌરાણિક માન્યતાઓ અનુસાર, જ્યારે દક્ષ પ્રજાપતિના શ્રાપને કારણે ચંદ્ર દેવનું તેજ ઓછું થઈ ગયું, ત્યારે તેમણે ભગવાન શિવને પ્રસન્ન કરવા માટે ગુજરાતના સૌરાષ્ટ્રમાં કઠોર તપસ્યા કરી. પ્રસન્ન થઈને, શિવ સોમરાજ સમક્ષ પ્રગટ થયા અને તેમને શ્રાપમાંથી મુક્ત કર્યા. ત્યારબાદ, અહીં સોમનાથ મંદિરની સ્થાપના કરવામાં આવી.
સોમનાથ મંદિરનો ઇતિહાસ
સોમનાથ મંદિરનો ઇતિહાસ સંઘર્ષોથી ભરેલો રહ્યો છે. મંદિર પર અનેક વખત હુમલો કરવામાં આવ્યો અને લૂંટ ચલાવવામાં આવી, અને દરેક વખતે તેનું પુનઃનિર્માણ કરવામાં આવ્યું. હાલના સોમનાથ મંદિરનું પુનર્નિર્માણ ૧૧ મે, ૧૯૫૧ ના રોજ પૂર્ણ થયું. તેથી, આજે, ૧૧ મે, મંદિરના નિર્માણની ૭૫મી વર્ષગાંઠ છે, અને સોમનાથ અમૃત મહોત્સવ ઉજવવામાં આવી રહ્યો છે.
