Chaitra Navratri 2026 Story: ચૈત્ર નવરાત્રી શા માટે ઉજવવામાં આવે છે? તેની ઉત્પત્તિ કેવી રીતે થઈ? જાણો પૌરાણિક કથા અને માન્યતાઓ
Chaitra Navratri 2026 (ચૈત્ર નવરાત્રી શા માટે ઉજવવામાં આવે છે): ચૈત્ર શુક્લ પક્ષની પ્રતિપ્રદા તિથી થી ચૈત્ર મહિનાના નવમા દિવસ સુધી, માતા દુર્ગાના નવ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે. ઉપવાસ પણ કરવામાં આવે છે. ચૈત્ર નવરાત્રી દરમિયાન દેવી દુર્ગાની પૂજા કરવાથી માત્ર શુભ પરિણામો જ મળતા નથી પરંતુ બધી ઇચ્છાઓ પણ પૂર્ણ થાય છે. ચૈત્ર નવરાત્રીના પહેલા દિવસે, શાશ્વત જ્યોત પ્રગટાવવાની સાથે ઘટસ્થાપનાં (કળશ સ્થાપનાં) કરવામાં આવે છે. આનાથી ઘરમાં સકારાત્મક ઉર્જા આવે છે અને પરિવાર પર માતા દેવીના આશીર્વાદ પ્રાપ્ત થાય છે. ચૈત્ર નવરાત્રીના નવમી તિથીનાં રોજ રામ નવમીનો તહેવાર પણ ઉજવવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, ભગવાન શ્રી રામનો જન્મ ચૈત્ર શુક્લ પક્ષની નવમી તિથીનાં દિવસે થયો હતો. તો, ચાલો હવે ચૈત્ર નવરાત્રી પાછળની પૌરાણિક કથા જાણીએ.
ચૈત્ર નવરાત્રી સાથે જોડાયેલ પૌરાણિક કથા
પૌરાણિક કથાઓ અનુસાર, મહિષાસુર નામના રાક્ષસનો આતંક પૃથ્વી પર ઝડપથી ફેલાઈ ગયો હતો. મહિષાસુરને વરદાન હતું કે કોઈ પણ દેવ કે રાક્ષસ તેને હરાવી શકશે નહીં. મહિષાસુરના આતંકને કારણે, સર્વત્ર અરાજકતા ફેલાઈ ગઈ. ત્યારબાદ, બધા દેવતાઓએ દેવી પાર્વતીને રક્ષણ માટે પ્રાર્થના કરી. ત્યારબાદ દેવી પાર્વતીએ પોતાના અસ્તિત્વમાંથી નવ સ્વરૂપો પ્રગટ કર્યા, જેને દેવતાઓએ તેમના શસ્ત્રો આપીને શક્તિ આપી. ધાર્મિક માન્યતાઓ અનુસાર, આ સમગ્ર પ્રક્રિયા ચૈત્ર મહિનાના પહેલા દિવસે શરૂ થઈ હતી અને નવ દિવસ સુધી ચાલુ રહી. આ સમયથી ચૈત્ર મહિનામાં નવરાત્રિ ઉજવવાની પરંપરા શરૂ થઈ. ચૈત્ર નવરાત્રિ આધ્યાત્મિક ઇચ્છાઓની પૂર્તિ કરનારી માનવામાં આવે છે.
નવરાત્રીના કયા દિવસે કઈ દેવીની પૂજા કરવામાં આવે છે?
પુરાણોમાં વર્ષમાં ચાર વખત ચૈત્ર, અષાઢ, અશ્વિન અને માઘ મહિનામાં નવરાત્રીનો ઉલ્લેખ છે. જોકે, ફક્ત ચૈત્ર અને અશ્વિનની નવરાત્રીઓ જ મુખ્ય રીતે ઉજવવામાં આવે છે. બાકીની બે નવરાત્રીઓ તંત્ર અને મંત્રના અભ્યાસ માટે છે, અને તેથી સામાન્ય લોકોના જીવનમાં તેનું કોઈ મહત્વ નથી. મહાશક્તિની પૂજાના તહેવાર નવરાત્રી દરમિયાન, દેવી દુર્ગાના નવ અલગ અલગ સ્વરૂપોની પૂજા કરવામાં આવે છે: શૈલપુત્રી, બ્રહ્મચારિણી, ચંદ્રઘંટા, કુષ્માંડા, સ્કંદમાતા, કાત્યાયની, કાલરાત્રી, મહાગૌરી અને સિદ્ધિદાત્રી, જેને નવદુર્ગા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. નવરાત્રીના છેલ્લા દિવસે, કન્યાઓને ભોજન કરાવવામાં આવે છે.
