Ranchhod Bavani - શ્રી રણછોડ બાવની
શ્રી રણછોડ બાવનીએ ભગવાન રણછોડરાય (ડાકોરના ઠાકોર) ની સ્તુતિ કરતું ૫૨ કડીઓનું એક અત્યંત ભાવુક ભજન છે.
આ રચના ભક્ત બોડાણાની અતૂટ શ્રદ્ધા અને દ્વારકાથી ભગવાનનું ડાકોર આગમન કેવી રીતે થયું તેની કથાનું વર્ણન કરે છે.
જય રણછોડ તું રંગીલો નાથ, ભક્તવત્સલ
તું છે જગ તાત.ડાકોરના તું સુંદર શ્યામ,
તારા ગુણ ગાય છે આખું ગામ.ભક્ત બોડાણો દ્વારકા જાય,
હાથમાં તુલસીની માળા સોહાય.ભાવ કરીને નાથને તેડે,
પ્રભુ આવ્યા ગાડું ખેંચીને વેગે.
રણછોડ તું રંગીલો નાથ, વિશ્વ સકળ તારો સાથ.
ભૂમિ કેરો હરવા ભાર, જગમાં પ્રગટ્યો વારંવાર. ૧
જન્મ ધર્યો તેં કારાગાર, જગમાં કરવા ચમત્કાર.
દેવકી નંદન કૃષ્ણ મુરારિ, તારા ગુણ ગાય નરનારી. ૨
ગોકુળમાં તેં લીલા કરી, ગોપીજનના મનડાં હરી.
નંદ યશોદા તારાં માત-તાત, પ્રેમે જમાડે દૂધ ને ભાત. ૩
કાલિન્દ્રીમાં કાલિનાગ નાથ્યો, ગોવર્ધન તેં ટચલી આંગળીએ રાખ્યો.
ઇન્દ્ર કેરો ઉતાર્યો ગર્વ, ભક્તિ કીધી તારી સર્વ. ૪
મથુરામાં જઈ કંસને માર્યો, ઉગ્રસેનનો રસ્તો ઉતાર્યો.
દ્વારિકામાં તેં રાજ રચા્યું, સોનાનું ત્યાં શહેર વસાવ્યું.
પાંડવોની તેં રાખ્યા લાજ,સારથિ બન્યા પાંડવ કાજ.
દ્રૌપદીના તેં પૂર્યા ચીર, ભક્તજનોના હર્યા પીર. ૬
બોડાણાની ભક્તિ જાણી, ડાકોર આવ્યા રણછોડરાણી.
દ્વારિકાથી તું ડાકોર આવ્યો, ભક્તોના તેં મનડાં ભાવ્યો. ૭
ગોમતીમાં તેં સ્નાન કરાવ્યું, ડાકોરધામ પાવન બનાવ્યું.
વાલેરા ને મન સુખકારી, તારા દરશને જાય પાપ હારી. ૮
તુળસીપત્રે તોળાયો નાથ, ભક્તનો તેં પકડ્યો હાથ.
પૂનમ કેરો મહિમા મોટો, તારા દરશનનો નથી જોટો. ૯
જય રણછોડ માખણચોર, તારો નાદ ગાજે ચારેકોર.
જે જન ભાવે બાવની ગાય, તેનાં દુઃખ દારિદ્ર જાય. ૧૦
મનવાંછિત ફળ આપે નાથ, રણછોડ રાખે શિરે હાથ.
શ્રદ્ધા રાખી જે પાઠ કરે, ભવસાગર તે નિશ્ચે તરે. ૧૧
આ રચના ભક્ત બોડાણાની અતૂટ શ્રદ્ધા અને દ્વારકાથી ભગવાનનું ડાકોર આગમન કેવી રીતે થયું તેની કથાનું વર્ણન કરે છે.
આ સ્તુતિની કેટલીક મુખ્ય કડીઓ નીચે મુજબ છે:
ALSO READ: Ganesh Chalisa - ગણેશ ચાલીસા
તું છે જગ તાત.ડાકોરના તું સુંદર શ્યામ,
તારા ગુણ ગાય છે આખું ગામ.ભક્ત બોડાણો દ્વારકા જાય,
હાથમાં તુલસીની માળા સોહાય.ભાવ કરીને નાથને તેડે,
પ્રભુ આવ્યા ગાડું ખેંચીને વેગે.
રણછોડ તું રંગીલો નાથ, વિશ્વ સકળ તારો સાથ.
ભૂમિ કેરો હરવા ભાર, જગમાં પ્રગટ્યો વારંવાર. ૧
જન્મ ધર્યો તેં કારાગાર, જગમાં કરવા ચમત્કાર.
દેવકી નંદન કૃષ્ણ મુરારિ, તારા ગુણ ગાય નરનારી. ૨
ગોકુળમાં તેં લીલા કરી, ગોપીજનના મનડાં હરી.
નંદ યશોદા તારાં માત-તાત, પ્રેમે જમાડે દૂધ ને ભાત. ૩
કાલિન્દ્રીમાં કાલિનાગ નાથ્યો, ગોવર્ધન તેં ટચલી આંગળીએ રાખ્યો.
ઇન્દ્ર કેરો ઉતાર્યો ગર્વ, ભક્તિ કીધી તારી સર્વ. ૪
મથુરામાં જઈ કંસને માર્યો, ઉગ્રસેનનો રસ્તો ઉતાર્યો.
દ્વારિકામાં તેં રાજ રચા્યું, સોનાનું ત્યાં શહેર વસાવ્યું.
દ્રૌપદીના તેં પૂર્યા ચીર, ભક્તજનોના હર્યા પીર. ૬
બોડાણાની ભક્તિ જાણી, ડાકોર આવ્યા રણછોડરાણી.
દ્વારિકાથી તું ડાકોર આવ્યો, ભક્તોના તેં મનડાં ભાવ્યો. ૭
ગોમતીમાં તેં સ્નાન કરાવ્યું, ડાકોરધામ પાવન બનાવ્યું.
વાલેરા ને મન સુખકારી, તારા દરશને જાય પાપ હારી. ૮
તુળસીપત્રે તોળાયો નાથ, ભક્તનો તેં પકડ્યો હાથ.
પૂનમ કેરો મહિમા મોટો, તારા દરશનનો નથી જોટો. ૯
જય રણછોડ માખણચોર, તારો નાદ ગાજે ચારેકોર.
જે જન ભાવે બાવની ગાય, તેનાં દુઃખ દારિદ્ર જાય. ૧૦
મનવાંછિત ફળ આપે નાથ, રણછોડ રાખે શિરે હાથ.
શ્રદ્ધા રાખી જે પાઠ કરે, ભવસાગર તે નિશ્ચે તરે. ૧૧
ये भी पढ़ें