ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ સંઘર્ષની સીધી અસર ગુજરાતના ઉદ્યોગો પર
ઇઝરાયલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ સંઘર્ષની સીધી અસર હવે ગુજરાતના વેપાર અને ઉદ્યોગ જગત પર દેખાવા લાગી છે. ખાસ કરીને મધ્ય પૂર્વના દેશોમાં સમુદ્રી માર્ગો પર વધતી અનિશ્ચિતતાને કારણે દરિયાઈ વેપારને મોટો બ્રેક લાગ્યો છે. મધ્ય ગુજરાતના ઉદ્યોગ ક્ષેત્રમાંથી મિડલ ઈસ્ટના દેશોમાં નિકાસ થતી મશીનરીનો વેપાર હાલમાં સંપૂર્ણપણે અટકી ગયો છે, જેના કારણે સ્થાનિક વેપારીઓમાં ભારે ચિંતાનો માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે.
શિપિંગ કંપનીઓએ નવા બુકિંગ્સ પર લગાવી રોક
વર્તમાન પરિસ્થિતિને જોતા અનેક શિપિંગ કંપનીઓએ સાવચેતીના પગલાં રૂપે નવા ઓર્ડર્સ લેવાનું બંધ કરી દીધું છે. અનેક કન્સાઇનમેન્ટ્સ જે પહેલેથી જ જહાજોમાં લોડ કરી દેવામાં આવ્યા હતા, તેને સુરક્ષાના કારણોસર બંદરો પર જ રોકી દેવામાં આવ્યા છે. ખાસ કરીને મોટી બહુરાષ્ટ્રીય (MNC) શિપિંગ કંપનીઓએ ઓપરેશન્સ સ્થગિત કરી દેતા નવા ઓર્ડર્સ પર અનિશ્ચિતતાના વાદળો છવાઈ ગયા છે અને નિકાસકારોના કરોડો રૂપિયાના માલનો ભરાવો થયો છે.
ઈન્શ્યોરન્સ કવરેજ બંધ થતા સંકટ ઘેરાયું
વેપાર ખોરવાવાનું એક મુખ્ય કારણ આંતરરાષ્ટ્રીય ઈન્શ્યોરન્સ કંપનીઓનો નિર્ણય પણ છે. સંઘર્ષગ્રસ્ત વિસ્તારોમાંથી પસાર થતા જહાજોને વીમા કંપનીઓએ કવર આપવાનું બંધ કરી દીધું છે. ઈન્શ્યોરન્સ વગર સમુદ્રી માર્ગે માલ મોકલવો અત્યંત જોખમી હોવાથી શિપિંગ કંપનીઓએ પોતાના જહાજોને આગળ વધારતા અટકાવી દીધા છે. આ સ્થિતિને કારણે મધ્ય ગુજરાતના મશીનરી ઉત્પાદકોને મોટું આર્થિક નુકસાન સહન કરવાનો વારો આવ્યો છે.
સ્ટ્રીટ ઓફ હોર્મુઝ માર્ગ પ્રભાવિત થતા સપ્લાય ચેઇન ખોરવાઈ
વૈશ્વિક વેપાર અને તેલની હેરફેર માટે અત્યંત મહત્વનો ગણાતો 'સ્ટ્રીટ ઓફ હોર્મુઝ' માર્ગ હાલમાં સૌથી વધુ અસરગ્રસ્ત બન્યો છે. ઈરાન અને ખાડી દેશો વચ્ચે આવેલો આ માર્ગ યુરોપિયન દેશોમાં પહોંચવા માટેનો મુખ્ય વિકલ્પ છે. નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, આ માર્ગમાં અવરોધ ઊભા થતા સમગ્ર સપ્લાય ચેઇન ખોરવાઈ ગઈ છે. જોકે અન્ય દરિયાઈ માર્ગો ઉપલબ્ધ છે, પરંતુ યુદ્ધની ભીતિને જોતા હાલ કોઈ પણ પક્ષ મોટું જોખમ લેવા તૈયાર નથી.
સરકાર પાસે આર્થિક સહાય અને હસ્તક્ષેપની માંગ
સ્થાનિક ઉદ્યોગ સંસ્થાઓએ આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાને રાખીને કેન્દ્ર સરકારને તાત્કાલિક હસ્તક્ષેપ કરવા અપીલ કરી છે. વેપારીઓ ઈચ્છી રહ્યા છે કે સરકાર નિકાસકારો માટે કોઈ વૈકલ્પિક માર્ગની વ્યવસ્થા કરે અથવા આર્થિક નુકસાન સામે સહાય પૂરી પાડે. જો આ યુદ્ધ લાંબુ ખેંચાય તો આગામી દિવસોમાં ગુજરાતના એક્સપોર્ટ બિઝનેસ પર તેની વધુ ઘાતક અસરો જોવા મળી શકે છે.